İki Kıta Arasında Yaygınlaşan Dev Yosun Kuşağı: Okyanus Değil Kara Görünüyor

İki Kıta Arasında Yaygınlaşan Dev Yosun Kuşağı: Okyanus Değil Kara Görünüyor

24 Mayıs 2026 tarihinde yayınlanan verilere göre, 2025 yılında 8 bin 800 kilometre uzunluğa ve 37,5 milyon ton hacme ulaşan Büyük Atlantik Sargassum Kuşağı, okyanuslarda hızla yayılmaya devam ediyor. Uydulardan elde edilen bilgiler, bu devasa yosun kütlesinin sıcak okyanus koşullarında alışılmadık bir hızla büyüdüğünü gösteriyor. Nisan ayının ortalarında, Karayipleri kaplayan bu kütle, Küçük Antiller’den Florida kıyılarına kadar geniş bir alana yayılarak karaya ulaştı. Bilim insanları, 15 yıl önce haritalarda yer almayan bu kuşağın artık okyanus ekosistemini tehdit eden kalıcı bir yapıya sahip olduğunu belirtiyor.

Tarım atıklarının ve endüstriyel gübrelerin etkisiyle sargassum kütlesindeki büyüme hızla artıyor. “Harmful Algae” dergisinde yayımlanan bir araştırmaya göre, 1980 ile 2020 yılları arasında yosun dokularındaki azot içeriği yüzde 55, azot-fosfor oranı ise yüzde 50 oranında artış göstermiştir. Uzmanlar, bu artışın karasal atıklar, tarım gübreleri ve atık suyun nehirler aracılığıyla okyanusa karışmasından kaynaklandığını ifade ediyor. Özellikle Amazon Nehri’nin taşkın dönemlerinde getirdiği besin maddeleri, sargassum biyokütlesinin sadece 11 günde iki katına çıkmasına sebep oluyor. Loop ve Körfez akıntıları tarafından taşınan bu alg kütleleri, yerel nehirlerden gelen atıklarla birleşerek kıyı bölgelerini tamamen etkisi altına alıyor.

Deniz yüzeyini kaplayan bu kahverengi yosun tabakaları, kıyıya vurduğunda hızla çürüyerek çevre ve halk sağlığı sorunlarına yol açıyor. Ayrışma sürecinde zehirli hidrojen sülfür gazı salan sargassum, sudaki oksijen seviyesini düşürerek deniz canlıları için “ölü bölgeler” oluşturmakta ve mercan resiflerini tehdit etmektedir. Ayrıca çürüyen bitkilerin yüksek miktarda metan ve sera gazı salınımı yaparak küresel iklim değişikliği üzerinde olumsuz etkiler yarattığı da tespit edilmiştir.

Woods Hole Okyanusbilim Enstitüsü ve Rhode Island Üniversitesi’nin Ocak 2026’da yayımladığı mali etki raporu, sargassum istilasının ekonomik etkilerini ortaya koydu. Porto Riko, ABD Virgin Adaları ve diğer Karayip ülkelerinde turizm gelirlerine bağımlı olan bölgelerin her yıl milyonlarca dolarlık doğrudan temizlik ve ciro kaybı yaşadığı belgelendi. Raporda, bu durumun devam etmesi halinde Florida’nın Atlantik kıyılarındaki turizm, lojistik ve altyapı kayıplarının milyar doları aşabileceği öngörülüyor.

Author: Emre Demir